Yapay Zekâ (AI) > Büyük dil modelleri (LLM) güvenli mi?
Büyük dil modelleri (LLM) güvenli mi? Yapay zekâ güvenlik riskleri açıklaması
Yapay zekâ asistanları iş, araştırma ve iletişim için günlük araçlar hâline geldi. Ancak bu asistanları kullanışlı kılan sistemler, aynı zamanda onları bir güvenlik açığı hâline de getiriyor. Büyük dil modellerinin (LLM) ve yapay zekânın güvenlik riskleri hakkında bilmeniz gerekenleri burada bulabilirsiniz.
Büyük dil modeli (LLM) nedir ve yapay zekâ ile güvenlikle nasıl bir ilişkisi vardır?
Yapay zekâ, yüz tanımadan banka dolandırıcılığı tespitine ve masa oyunlarına kadar düzinelerce makine öğrenimi yazılımını kapsar. Büyük dil modelleri (LLM'ler) yapay zekânın belirli bir türüdür: ChatGPT, Microsoft Copilot, Google Gemini ve Proton'un kendi ürünü Lumo dâhil olmak üzere duyduğunuz her önemli yapay zekâ asistanının arkasındaki motordur.
Bir büyük dil modeli (LLM); kitaplar, makaleler, belgeler, kodlar ve akademik bildiriler gibi muazzam miktarda bilgiyi işleyerek ve dilin işleyişindeki kalıpları bularak öğrenir. Zamanla, herhangi bir metinde neyin gelmesi gerektiğini tahmin etmede daha iyi hâle gelerek tüm yazışmaları yürütmesini, belgeleri özetlemesini veya gerçek bir kişi tarafından yazılmış gibi duran e-posta taslakları hazırlamasını sağlar.
Büyük dil modelleri (LLM) çok fazla bilgiyi işlediği ve insanlar hassas kişisel ve profesyonel ayrıntıları onlarla giderek daha fazla paylaştığı için gizli verilerin çalınmamasını veya sızdırılmamasını sağlamak adına LLM güvenliği özellikle kritik bir öneme sahiptir.
Eylemsel (agentic) yapay zekâ bu işin neresindedir?
Geçmişte büyük dil modelleri (LLM'ler) yanıtlarla sınırlıydı; siz bir şey sorardınız, yapay zekâ yanıtlardı. Eylemsel yapay zekâ ise daha da ileriye gidiyor. Bir yapay zekâ aracısı, muhakeme etmek ve iletişim kurmak için hâlâ bir LLM kullanır ancak aynı zamanda eyleme de geçebilir: web üzerinde gezinebilir, kod yazıp çalıştırabilir, iletiler gönderebilir, haricî uygulamalarla bağlantı kurabilir ve dosyalarınızı yönetebilir. Tek bir soruyu yanıtlamak yerine, insan gözetimi olmadan çok adımlı bir görev üzerinde çalışabilir.
Bu ekstra yetenek beraberinde artan riskleri de getirir. Bir yapay zekâ bağımsız olarak hareket edebildiğinde, kandırılmasının veya ters giden durumların yaratacağı olumsuz sonuçlar çok daha ciddi olur. Eylemsel yapay zekâ güvenliği, tam da bu sistemlerin iş yeri araçlarına giderek daha fazla entegre edilmesi ve genellikle ihtiyaç duyduklarından daha fazla erişime sahip olmaları nedeniyle bu alandaki en hızlı büyüyen endişelerden biridir.
Büyük dil modeli (LLM) güvenliği ve yapay zekânın olası tehlikeleri
Yapay zekâ ve büyük dil modellerinin (LLM) güvenlik riskleri oldukça endişe vericidir, çünkü bu araçların tasarlanma ve dağıtılma şeklinin temel mimarisiyle entegre durumdadırlar. Bir yapay zekâ asistanına kişisel sağlıkla ilgili bir soru sorduğunuzda, bir iş stratejisi paylaştığınızda veya yasal bir durumu konuştuğunuzda, bu bilgiler genellikle sizin kontrol etmediğiniz sunucularda son bulur ve farkında bile olmayabileceğiniz yasalara veya davranış standartlarına konu olabilir. Büyük dil modeli (LLM) güvenliği yalnızca BT ekiplerinin düşünmesi gereken bir konu değildir; ister güvenli ister profesyonel amaçlarla olsun, yapay zekâ kullanan herkes için pratik bir sorundur.
En büyük LLM ve yapay zekâ güvenlik riskleri
Büyük dil modelleri (LLM'ler) her geçen gün daha fazla araca dâhil ediliyor ancak yine de hemen fark edilmeyen çeşitli güvenlik risklerini beraberinde getiriyor.
Çoğu yapay zekâ platformu, varsayılan olarak komutlarınızı, yanıtlarınızı ve etkileşim verilerinizi depolar. Bu bilgiler şirket personeli tarafından okunabilir, gelecekteki model eğitimlerinde kullanılabilir, üçüncü taraflara satılabilir ve hatta yetkililere teslim edilebilir. Yazışmalarınız başka birinin sunucularına ulaştıktan sonra, bu verilerin nasıl depolanacağı, kullanılacağı veya paylaşılacağı konusunda pek söz hakkınız kalmaz.
Çoğu yapay zekâ ürünü; temel modeller, uygulama ekleri, API'ler ve veri hatları dâhil olmak üzere farklı kuruluşlar ve şirketler tarafından oluşturulan bileşenlerden oluşur. Bu tedarik zincirindeki bir unsur ödün verdiğinde, o ürünün her kullanıcısı, genellikle ortada bir sorun olduğuna dair belirgin bir işaret olmaksızın durumdan etkilenir.
Büyük dil modelleri (LLM'ler), asla paylaşmamaları gereken verileri yüzeye çıkarabilir. Bu; eğitim verilerinden, diğer kullanıcıların oturumlarından veya yapay zekânın hâlâ erişimi olan kendi önceki yazışmalarınızdan elde edilen bilgiler olabilir. Birden fazla kişinin aynı yapay zekâ aracını paylaştığı ve hassas verilerin aynı sistemden aktığı iş ortamlarında (ayarlarında), bu sızıntılar ciddi zararlara yol açabilir.
Eylemsel yapay zekâlar e-posta gönderme, kod çalıştırma veya dosyalarınıza erişme yeteneğine sahip olduğundan, manipüle edilmelerinin yaratacağı riskler önemli ölçüde artar. Çok fazla izne sahip bir yapay zekâ aracısı, genellikle hiç kimse bir sorun olduğunu fark etmeden önce, bağlı birden fazla sistemde eyleme geçebilir. Bir yapay zekânın sizin adınıza hareket etmesine ne kadar çok izin verirseniz, erişiminin o kadar sıkı bir şekilde kontrol edilmesi önem kazanır.
Komut enjeksiyonu (prompt injection), en yaygın yapay zekâ güvenlik risklerinden biridir. Otonom olarak hareket edebilen yapay zekâ aracılarını manipüle etmek için yapay zekâya sunulan bir PDF veya web sayfası gibi içeriklerin içine kötü amaçlı talimatların gizlenmesiyle çalışır. Bu talimatlar, yapay zekâ aracısının davranışını sessizce geçersiz kılarak, dışarıdan her şey normal görünürken potansiyel olarak gizli verileri sızdırmasına, çıkarlarınıza aykırı hareket etmesine veya yanıltıcı çıktılar üretmesine neden olur.
Lumo yapay zeka güvenliğine nasıl farklı yaklaşıyor?
Çoğu yapay zeka yardımcısı, onları nasıl kullandığınız konusunda platforma maksimum içgörü sağlayacak şekilde tasarlanmıştır. Lumo ise bunun tam tersini yapmak; verilerinizin nasıl işlendiği konusunda size daha fazla kontrol ve gönül rahatlığı sunmak üzere tasarlanmıştır.
Asla günlük tutulmaz
Lumo'nun büyük dil modeli (LLM) sunucusu iletinizi işler ve yanıt üretildiği anda yok sayar. Ne sorduğunuza, ne yanıt verildiğine veya bunun ne zaman gerçekleştiğine dair hiçbir günlük tutulmaz. Sunucuda hiçbir düz metin sohbet saklanmaz; bu da ele geçirilecek, mahkeme kararıyla talep edilecek veya kötüye kullanılacak hiçbir şey olmadığı anlamına gelir.
İletileriniz aygıtınızdan çıkmadan önce şifrelenir
Lumo, iletilerinizi iletim sırasındayken korumak için Kullanıcıdan Lumo'ya (U2L) şifreleme adı verilen çift yönlü asimetrik şifreleme kullanır. Asıl iletiniz yalnızca LLM sunucusunun kendisi tarafından ve sadece bir yanıt oluşturulması için gereken süre boyunca okunabilir.
Yazışma geçmişi sıfır erişimli şifreleme ile kilitlenir
Bir yanıt oluşturulduktan sonra yazışmanız, yalnızca sizin sahip olduğunuz bir anahtarla korunan sıfır erişimli şifreleme kullanılarak depolanır. Proton'un buna hiçbir zaman erişimi olmaz. Proton'un sunucuları tamamen ele geçirilse bile yazışma geçmişiniz okunamaz durumda kalır.
Açık kaynaklı modeller ve kodlar, uzmanların Lumo güvenliğini doğrulamasına olanak tanır
ChatGPT, Copilot ve Gemini gibi kapalı kaynaklı yapay zeka araçlarının aksine Lumo, açık kaynaklı modeller ve kodlar üzerinde çalışır; böylece herkes mimarimizi güvenlik açıkları açısından inceleyebilir ve yalnızca tam olarak iddia ettiğimiz şeyi yaptığını doğrulayabilir.
Reklam veya veri paylaşımı yok
Çoğu yapay zeka yardımcısı, verilerinizi toplamaya ve saklamaya dayanan iş modelleri üzerine kurulmuştur. Lumo farklıdır. Proton'un geliri veri paraya dönüştürmeden değil, aboneliklerden gelir; bu nedenle yazışmalarınızın günlüğünü tutmak, bunları üçüncü taraflarla paylaşmak veya size reklam göstermek amacıyla kullanmak için hiçbir teşvik yoktur.
Avrupa'da barındırılır, ABD gözetim yasalarına tabi değildir
ABD'li şirketler tarafından geliştirilen yapay zeka araçları, CLOUD Yasası gibi kanunlar kapsamında verilerinizi açıklamaya zorlanabilir. Lumo, dünyanın en güçlü gizlilik korumalarından bazıları altında, Avrupa'daki Proton kontrollü sunucularda çalışır. Yazışmalarınız, yabancı hükümetlerin erişim taleplerinin erişemeyeceği bir yerdedir.
Sizi her yerde güvende tutan şifrelenmiş bir ekosisteme katılın
Lumo, verilerinizi güçlü bir şifreleme ile koruyan gizlilik öncelikli bir ekosistemin parçasıdır. Verilerinizi sizden ve paylaşmayı seçtiğiniz kişilerden başkası göremez; biz bile göremeyiz.
Ücretsiz bir Lumo hesabı oluşturduğunuzda ayrıca VPN(yeni pencere), e-posta, takvim, bulut depolama alanı, belge düzenleyici, hesap tablosu düzenleyici, parola yöneticisi, görüntülü görüşme ve daha fazlasına erişimin de kilidini açarsınız.
Dünya genelinde yüz milyondan fazla insan ve işletme Proton'a güveniyor
Elemnta, Avustralya
50-200 çalışan
“Benim için gerçekten önemli olan, etkinlik günlükleri ve ayrıntılı denetim. Proton Pass kullanmaya geçmemiz, bize büyük fayda sağladı.”
GILAI, İsviçre
1000+ çalışanın BT işlemlerini yönetmek
"Son kullanıcı için kullanması kolay, yönetici için de yönetmesi kolay bir parola yöneticisine gerek duyuyorduk. Hesabın açılması dışında özel bir belge okumam ya da tanıtım izlemem gerekmedi. Gerçekten çok kullanıcı dostu."
Novalytica AG, İsviçre
11-50 çalışan
"Kullanmaya başlamak çok kolaydı. Herkes onu kullanıyor ve işe yarıyor. Artık kimse parolaları bir kağıt üzerinde ya da not defterine elle yazmaya geri dönmek istemiyor."
Morning
350 çalışan
"Kullanıcı deneyiminin (UX) güzel olmasını istedim. 300 veya 400 kullanıcıyı taşıdığınızda, kullanımı çok zor olmayan veya göze hoş gelmeyen bir çözüm seçmenin önemli olduğunu düşünüyorum. Ticari ekiplerin kullanıcı dostu bir şeye sahip olmasının önemli olduğunu düşünüyorum. Proton Pass ile durum böyle oldu."
Gerçekten güvenli bir yapay zeka yardımcısına geçiş yapın
En büyük teknoloji platformları tarafından geliştirilen yapay zeka araçları kullanışlı olacak şekilde tasarlanmıştır ancak bu genellikle güvenliğiniz ve gizliliğiniz pahasına olur. Lumo, güvenlikten ödün vermeden size yetenekli, şifrelenmiş bir büyük dil modeli (LLM) ve yapay zeka yardımcısı sunar.
Büyük dil modelleri (LLM) ve yapay zeka güvenliği hakkında sıkça sorulan sorular
- Günlük kullanıcılar için en büyük yapay zeka güvenliği riskleri nelerdir?
- Lumo gizli veya hassas çalışmalar için güvenli midir?
- İşletmeler için yapay zekanın başlıca tehlikeleri nelerdir?
- Lumo hangi dilleri destekliyor?
