Big Tech kiếm đủ tiền trong chưa đầy 3 tuần để nộp tất cả các khoản phạt của năm 2024

Vào năm 2024, các chính phủ trên toàn thế giới đã phạt một số công ty công nghệ lớn nhất thế giới — Apple, Google, Meta, Amazon và Microsoft — tổng cộng 8,2 tỷ USD. Thoạt nhìn, có vẻ như các cơ quan chức năng cuối cùng đã buộc các công ty Big Tech phải chịu trách nhiệm về các hành vi chống cạnh tranh, vi phạm quyền riêng tư và các hành vi lạm dụng khác của họ. Nhưng một cái nhìn cận cảnh hơn sẽ tiết lộ thực tế phũ phàng: Đối với các công ty tạo ra tới hàng trăm tỷ USD hàng năm, những khoản phạt này được thanh toán chỉ trong vài ngày — đôi khi vài giờ — mà hầu như không ảnh hưởng đến lợi nhuận ròng của họ.

Google nhận được nhiều tiền phạt nhất trong năm nay, gần 3 tỷ USD. Tuy nhiên, ngay cả khi sử dụng dòng tiền tự do của mình (được tính bằng doanh thu trừ đi các chi phí cho thiết bị, tài sản và các mục thiết yếu khác cho hoạt động kinh doanh), hãng có thể trả hết tất cả các khoản phạt sau khoảng ba tuần kinh doanh. Meta có thể chi trả khoản phạt 1,46 tỷ USD do vi phạm quyền riêng tư trong chưa đầy hai tuần. Khoản phạt 57 triệu USD của Amazon chỉ là một lỗi làm tròn số — về cơ bản, thu nhập của một ngày đã xóa sạch hoàn toàn khoản phạt này. Những con số này làm nổi bật một sự thật đáng lo ngại: Các hình phạt tài chính áp đặt lên Big Tech không phải là biện pháp răn đe có ý nghĩa.

Nếu các khoản phạt không hiệu quả, giải pháp sẽ là gì? Để giải quyết sự mất cân bằng này, các cơ quan quản lý cần suy nghĩ lại về cách tiếp cận, nhắm vào sự thay đổi mang tính hệ thống thay vì các hình phạt mang tính biểu tượng. Bài viết này khám phá cách các chính sách hiện tại không đáp ứng được yêu cầu và những gì phải làm để đảm bảo trách nhiệm giải trình trong một thế giới bị thống trị bởi các gã khổng lồ công nghệ coi tiền phạt là chi phí kinh doanh.

Proton đã đề cập đến chủ đề này vào năm 2022 và 2023. Mặc dù các khoản phạt ngày càng lớn hơn, chúng vẫn chưa đạt đến quy mô có thể gây lo ngại cho ban lãnh đạo tại bất kỳ công ty Big Tech nào. Có một vài lý do cho việc này.

Tiền phạt về cơ bản là phí cấp phép để tiếp tục các hành vi lạm dụng

Những khoản phạt này là nỗ lực của các chính phủ nhằm đảm bảo các công ty Big Tech tôn trọng luật pháp. Mỗi khoản phạt đại diện cho một hình phạt vì vi phạm pháp luật — lạm dụng dữ liệu của người dùng hoặc cản trở bất hợp pháp khả năng cạnh tranh công bằng của công ty khác.

Các khoản phạt đối với những tập đoàn độc quyền công nghệ trong ba năm qua đã tăng lên nhanh chóng. Trên thực tế, các công ty Big Tech phải nhận mức phạt trong năm nay nhiều hơn cả năm 2022 và 2023 cộng lại. Thật không may, bất chấp kích thước không tưởng của chúng, những khoản phạt này vẫn không ảnh hưởng gì đến Big Tech.

Hầu hết các công ty khác sẽ bị đè bẹp sau khi nhận mức phạt 2,97 tỷ USD. Nhưng dòng tiền tự do (FCF) của Google trong ba quý đầu năm 2024 là 47,9 tỷ USD, lớn hơn khoảng 16 lần. Dòng tiền tự do là một cách tính toán lượng tiền kiếm được mà công ty có thể sử dụng bằng cách lấy số tiền kiếm được từ các hoạt động kinh doanh trừ đi số tiền công ty chi cho việc mua tài sản và thiết bị. Như Google giải thích trong báo cáo thu nhập(cửa sổ mới) của mình, dòng tiền tự do là “lượng tiền mặt do doanh nghiệp tạo ra có thể được sử dụng cho các cơ hội chiến lược, bao gồm đầu tư vào hoạt động kinh doanh và các thương vụ mua lại của chúng tôi, đồng thời củng cố bảng cân đối kế toán”.

Các khoản phạt cần phải tăng lên gấp nhiều lần mới có thể trở thành một biện pháp răn đe hiệu quả. Hãy lấy ví dụ về Mark Zuckerberg. Facebook đã bị phạt hơn 3,7 tỷ USD kể từ khi các khoản phạt dành cho Big Tech bắt đầu được theo dõi vào năm 2022. Tuy nhiên, không hề có lời kêu gọi nào từ hội đồng quản trị hoặc công chúng yêu cầu thay thế ông ấy. Đó là bởi vì các hành vi kinh doanh dẫn đến tất cả các khoản phạt này cũng đã tạo ra hàng trăm tỷ USD cho Facebook.

Đây cũng không phải là bảng hạch toán đầy đủ về tất cả các khoản thanh toán khác nhau mà các công ty Big Tech sẽ cần thực hiện (đang chờ kháng cáo). Apple phải đối mặt với hóa đơn 14 tỷ USD cho các khoản thuế chưa nộp(cửa sổ mới) ở Ireland, và có hàng trăm vụ kiện tập thể chống lại các công ty Big Tech trên toàn thế giới (một trong những vụ lớn nhất đang được đưa ra ở Anh bởi Which? chống lại Apple(cửa sổ mới) với số tiền 3,66 tỷ USD vì sự thống trị của hãng trong lĩnh vực lưu trữ đám mây). Tuy nhiên, Apple chỉ mất chưa đầy hai tháng (59 ngày, 5 giờ, 19 phút) để trả hết khoản phạt bổ sung trị giá 17,66 tỷ USD này.

Sự thật đáng buồn là mỗi công ty trong số này là một kẻ độc quyền. Họ đã lấy đi internet — cơ sở hạ tầng quan trọng nhất và không thể thay thế của toàn cầu giúp liên kết hàng tỷ người với công việc, người thân yêu, giải trí và thông tin quan trọng — và chia nhỏ nó ra để mỗi bên nắm giữ một thị trường có thể kiểm soát. Google và Apple thống trị điện thoại thông minh. Google và Meta thống trị quảng cáo trực tuyến. Amazon thống trị các thị trường trực tuyến. Nói một cách đơn giản, Big Tech nhận thấy rằng việc trả những khoản phạt này vô thời hạn sẽ có lợi hơn nếu điều đó đồng nghĩa với việc họ duy trì được sự kiểm soát này.

Big Tech nghĩ rằng họ đứng trên luật pháp

Các chính phủ đang bắt đầu rút ra bài học này. Ngoài việc tăng kích thước các khoản phạt, các nhà lập pháp EU đã thông qua Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số, có hiệu lực vào năm 2024. Đạo luật này cho phép các nhà hoạch định chính sách yêu cầu thay đổi từ các công ty đóng vai trò là bên kiểm soát cổng trong các thị trường cụ thể. Thị trường đầu tiên họ cố gắng làm cho công bằng hơn là thị trường điện thoại thông minh, cố gắng buộc Apple và Google mở cửa các thiết bị iOS và Android của mình.

Có lẽ như dự đoán, Google và Apple đã phản hồi bằng cách phớt lờ tinh thần của luật pháp và đề xuất các cải cách vốn sẽ đạt được rất ít kết quả (hoặc, trong trường hợp của Apple, mang tính trừng phạt một cách chủ động). Phản ứng này cho thấy Big Tech sẽ không tự nguyện từ bỏ sự thống trị thị trường bất hợp pháp của mình. Các chính phủ phải kiên trì và mạnh mẽ để trả lại sự lựa chọn và tính công bằng cho internet.

Tin tốt là nỗ lực này dường như mang tính toàn cầu. Hoa Kỳ, quốc gia từ lâu đã chậm trễ trong việc thực thi sự công bằng trên thị trường, gần đây đã có những động thái mạnh mẽ. Trong một vụ kiện do Epic Games khởi xướng(cửa sổ mới), Google Play bị phán quyết là một thế độc quyền bất hợp pháp. Trong một vụ kiện riêng biệt do Bộ Tư pháp Hoa Kỳ đệ trình(cửa sổ mới), Google bị phát hiện đã thực hiện các thỏa thuận bất hợp pháp với các đối tác thiết bị di động để đảm bảo thế độc quyền cho Google Tìm kiếm. Potential remedies include forcing Google to spin off Android or Chrome into a separate company. Bộ Tư pháp cũng có các vụ kiện đang diễn ra chống lại mảng kinh doanh công nghệ quảng cáo của Google(cửa sổ mới) và Apple(cửa sổ mới), trong khi vụ kiện của Ủy ban Thương mại Liên bang chống lại Meta(cửa sổ mới) dự kiến sẽ bắt đầu vào tháng 4.

Một mạng internet công bằng hơn là điều hoàn toàn khả thi

Lần đầu tiên sau một thời gian dài, các chính phủ đang nghiêm túc thực hiện nghĩa vụ đối với công dân của mình và bắt đầu đấu tranh chống lại các tập đoàn độc quyền công nghệ đã làm suy đồi lời hứa ban đầu của internet. Nhưng đừng nhầm lẫn, các khoản phạt vẫn còn quá nhỏ để khiến Big Tech phải lưu tâm. Thay vào đó, những nỗ lực nhằm tháo gỡ các lợi thế cấu trúc của Big Tech mới là điều hứa hẹn nhất để khôi phục sự tự do và tính công bằng trực tuyến.

Một mạng internet công bằng hơn sẽ cho phép các đối thủ cạnh tranh cung cấp các dịch vụ đáp ứng yêu cầu của người dân — ví dụ như bằng cách bảo vệ dữ liệu cá nhân thay vì khai thác nó — thành công. Thật không may, việc biến internet thành một sân chơi bình đẳng sẽ mất nhiều năm. Cho đến lúc đó, gánh nặng bảo vệ quyền riêng tư vẫn thuộc về chính người dùng. Bằng cách giữ dữ liệu cá nhân tránh xa bàn tay tham lam của Big Tech, người dùng không chỉ bảo vệ thông tin của mình — mà còn khiến họ phải chú ý bằng cách làm ảnh hưởng đến doanh thu quảng cáo của họ.

Cách dễ nhất để tự bảo vệ mình? Hãy sử dụng các dịch vụ đã mã hóa đầu cuối. Đăng ký Proton miễn phí ngay hôm nay và tham gia sứ mệnh xây dựng một mạng internet tốt hơn, nơi quyền riêng tư là mặc định. Từ email và lịch đến ảnh, tệp, duyệt web, mật khẩu và danh tính trực tuyến, các dịch vụ đã mã hóa của Proton cho phép bạn kiểm soát thông tin của mình.

Tất cả các khoản phạt từ năm 2024